Lạm phát Mỹ vẫn neo cao trong bối cảnh tăng trưởng GDP khởi sắc: Fed đứng trước ngã rẽ chính sách

Dữ liệu lạm phát PCE tháng 7 cao hơn ước tính, chi tiêu tiêu dùng và thu nhập có những diễn biến trái chiều, trong khi lợi nhuận doanh nghiệp tăng trưởng kỷ lục và các nhà kinh tế dự báo GDP quý 3 có thể đạt ít nhất 3%, qua đó làm gia tăng áp lực lên quyết định lãi suất của Fed trước thềm hội nghị Jackson Hole.

Mục lục

01

Lạm phát PCE tháng 7 vượt dự báo

02

Chi tiêu và thu nhập người tiêu dùng trái chiều

03

GDP quý 2 được giữ nguyên và lợi nhuận doanh nghiệp bùng nổ

04

Tác động từ xung đột Iran và thuế quan thương mại

05

Lập trường của Fed trước thềm hội nghị Jackson Hole

Lạm phát PCE tháng 7 vượt dự báo

Cục Phân tích Kinh tế thuộc Bộ Thương mại Mỹ ngày 26/8 công bố báo cáo cho thấy chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) trong tháng 7/2026 đã tăng 3,7% so với cùng kỳ năm ngoái, không đổi so với mức của tháng 6 và cao hơn dự báo 3,6% từ các nhà kinh tế tham gia khảo sát của Reuters. Đây là tháng thứ 65 liên tiếp lạm phát duy trì trên mục tiêu 2% của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Trên cơ sở tháng, chỉ số PCE tăng 0,2%, vượt dự báo 0,1%, trong khi tháng 6 ghi nhận mức giảm 0,1% - vốn là mức yếu nhất kể từ tháng 4/2020. Chỉ số PCE cốt lõi, loại trừ giá năng lượng và thực phẩm, giữ nguyên ở mức 3,3% so với cùng kỳ năm ngoái và tăng lên 0,2% trong tháng từ mức 0,1% của tháng 6.

Chi tiêu và thu nhập người tiêu dùng trái chiều

Dữ liệu chi tiêu tiêu dùng cá nhân công bố cùng ngày cho thấy chi tiêu đã chậm lại ở mức khiêm tốn trong tháng 7 và sau khi điều chỉnh theo lạm phát gần như không tăng trưởng. Tuy nhiên, thu nhập cá nhân ghi nhận mức tăng nhanh hơn lạm phát, yếu tố có thể báo hiệu sự gia tăng tiêu dùng trong những tháng cuối năm. Đồng thời, đơn đặt hàng thiết bị vốn lớn đã phục hồi trong tháng qua, dẫn đầu bởi đơn đặt hàng thiết bị vận tải, trong khi các lô hàng hàng hóa lâu bền ngoài lĩnh vực quốc phòng và hàng không vũ trụ cho thấy hoạt động đầu tư kinh doanh tiếp tục mạnh mẽ trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

GDP quý 2 được giữ nguyên và lợi nhuận doanh nghiệp bùng nổ

Bộ Thương mại Mỹ cũng giữ nguyên ước tính tăng trưởng GDP quý 2 ở mức 1,5% trên cơ sở hàng năm nhưng điều chỉnh tăng chi tiêu tiêu dùng lên 3,4% từ mức 3,2% ban đầu. Lợi nhuận doanh nghiệp ghi nhận mức tăng 400,9 tỷ USD trong quý 2, sau khi tăng 74,4 tỷ USD trong quý 1. Con số này là mức tăng lớn thứ hai trong lịch sử, chỉ xếp sau quý 3/2020, và được cho là nhờ tác động từ cuộc cải cách thuế doanh nghiệp được thực thi trong năm nay.

Triển vọng tăng trưởng quý 3 và phản ứng thị trường

Kết hợp các báo cáo này, các nhà kinh tế nhận định tăng trưởng kinh tế tổng thể trong quý 3 có thể tăng tốc. Kathy Bostjancic, nhà kinh tế trưởng tại Nationwide, dự báo tăng trưởng GDP thực tế trong quý 3 có thể đạt ít nhất 3%, gấp đôi mức 1,5% của quý 2. Thị trường tài chính phản ứng với dữ liệu lạm phát cao hơn dự kiến khi giá hợp đồng tương lai quỹ Fed phản ánh xác suất khoảng 40% ngân hàng trung ương sẽ tăng lãi suất trong cuộc họp ngày 15-16/9, tăng từ mức khoảng 36% trước khi báo cáo được công bố.

Tác động từ xung đột Iran và thuế quan thương mại

Bối cảnh lạm phát chịu tác động từ các yếu tố bên ngoài. Chỉ số PCE đã tăng vọt lên mức đỉnh 4,1% trong tháng 5 sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích vào Iran vào cuối tháng 2, đẩy giá năng lượng tăng cao khi cuộc xung đột làm tê liệt khoảng 1/5 nguồn cung dầu mỏ toàn cầu. Sáu tháng sau, xung đột vẫn chưa đi đến hồi kết dù các cuộc đấu súng đã giảm và giá dầu cũng như lạm phát đã hạ nhiệt so với mức đỉnh của giữa mùa xuân. Ngoài ra, căng thẳng thương mại leo thang khi các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Canada - đối tác thương mại lớn thứ hai của Washington - đổ vỡ vào cuối tuần qua, dẫn đến việc áp thuế mới lên 20 tỷ USD hàng nhập khẩu từ Canada.

Lập trường của Fed trước thềm hội nghị Jackson Hole

Đa số các thành viên ủy ban chính sách của Fed đã bỏ phiếu giữ nguyên lãi suất tham chiếu ở mức 3,50%-3,75% trong cuộc họp tháng 7, nhưng nhóm thiểu số ủng hộ chính sách thắt chặt hơn đang ngày càng lớn dần khi lạm phát đã vượt mục tiêu kể từ tháng 2/2021 và có vẻ sẽ không đạt được mức 2% nếu không có thêm các biện pháp. Lạm phát PCE đạt đỉnh 7,2% vào tháng 6/2022, và các đợt tăng lãi suất mạnh nhất kể từ những năm 1980 đã giúp đưa lạm phát trên quỹ đạo giảm, nhưng quỹ đạo đó đã bị phá vỡ bởi thuế quan nhập khẩu và xung đột địa chính trị. Dữ liệu được công bố chỉ hai ngày trước khi Chủ tịch Fed Kevin Warsh có bài phát biểu quan trọng đầu tiên tại hội nghị chuyên đề kinh tế thường niên của Fed Kansas City ở Jackson Hole, Wyoming. Olu Sonola, người đứng đầu bộ phận kinh tế Mỹ tại Fitch Ratings, nhận định khi Jackson Hole đến gần, thách thức của Fed là vẫn còn nhiều việc phải làm trước khi thị trường coi mục tiêu lạm phát 2% là một kết quả có thể tin cậy, thay vì chỉ là một khát vọng xa vời.